Áhrif brotthvarfs Varnarliðsins á virði Hitaveitu Suðurnesja hf. - Guðrún Gunnarsdóttir (2007)
Verkefnið er opið nemendum og starfsfólki Háskólans á Akureyri Hitaveita Suðurnesja var stofnuð árið 1974, af sveitarfélögunum á Suðurnesjum og íslenska ríkinu, með það markmið að nýta jarðhita til heitavatnsframleiðslu sem gæti nýst íbúum á Suðurnesjum til upphitunar húsa sinna. Hitaveitan hefur í gegnum tíðina þróast í að verða alhliða veitufyrirtæki sem nú sér notendum sínum fyrir heitu vatni, köldu neysluvatni og raforku. Varnarlið bandaríska hersins á Miðnesheiði var mikilvægur viðskiptavinur Hitaveitunnar frá árinu 1980, þar til að það hvarf af landi brott þann 1. október 2006. Tekjur vegna viðskipta Varnarliðsins við Hitaveituna náðu því á árunum 1986-1998 að vera um það bil helmingur allra tekna Hitaveitunnar en á síðustu árum hefur dregið úr hlutfallslegu vægi viðskiptanna og námu þau um 17% af tekjum árið 2006. Orkumarkaðurinn er ekki hefðbundinn samkeppnismarkaður og skiptir sú staðreynd máli þegar rýnt er í hvað geti komið í stað Varnarliðsviðskipta. Við skoðun var ákveðið að meta virði Hitaveitunnar bæði fyrir og eftir brottför Varnarliðsins með sjóðstreymisaðferð, þar sem brottförin hafði talsverð bein áhrif á frjálst fjárflæði og hagnað fyrirtækisins. Byggt var á rekstraráætlunum sem gerðar voru af stjórnendum Hitaveitunnar fyrir árin 2006-2013. Ávöxtunarkrafa eigin fjár var ákvörðuð 8,47 % og meðalvextir vaxtaberandi skulda 5,0 % í samræmi við fyrirliggjandi upplýsingar. Matið er verulega næmt fyrir þessum breytum og miklu skiptir fyrir mat á heildarvirðinu, hverjar þær eru. Virði Hitaveitunnar, ef áframhald hefði orðið á viðskiptunum við Varnarliðið reiknast 28,2 milljarðar króna, en við brottfall þeirra viðskipta reiknaðist virðið 20,4 milljarðar króna. Miðsmunur á virðinu er því 7,8 milljarðar króna. Hér er um verulegan mun að ræða og má því draga þá ályktun að brotthvarf Varnarliðsins hafi haft veruleg áhrif á virði fyrirtækisins. Fyrirtækið hefur þó brugðist við brottfalli viðskiptanna og styrkt starfsgrundvöll sinn frá því sem áður var, með útrás til nýrra markaðssvæða og aukinni ...