Samhliða notkun sjálfsmatslistanna RAS-DS og DASS-21 : mat á árangri og bata í meðferð einstaklinga með langvinna geðsjúkdóma - Sandra Valsdóttir 1986- (2024)
Ritgerin er lokuð til 12.02.2026 Tilgangur: Eitt meginmarkmiða í heildrænni og þverfaglegri geðmeðferð er að notendur geðheilbrigðisþjónustu upplifi bata og aukin lífsgæði. Ýmsar aðferðir eru nýttar til að meta gæði, árangur og bata í geðheilbrigðisþjónustu og eru sjálfsmatslistar ein þeirra. Markmið þessarar rannsóknar er að kanna hvort samhliða notkun sjálfsmatslistanna RAS-DS (e. Recovery and Assessment Scale - Domain and Stages) og DASS-21 (e. Depression, Anxiety and Stress scale - short form) gefi áreiðanlegar vísbendingar um árangur í meðferð einstaklinga með langvinna geðsjúkdóma sem og persónulega upplifun þeirra af bata á tímum heimsfaraldurs kórónuveiru, COVID-19. Aðferðafræði: Rannsóknin er lýsandi, afturskyggn samanburðarrannsókn með mælingum við upphaf meðferðar, á meðan á meðferð stendur og við lok meðferðar. Fengin voru gögn úr fyrirliggjandi gagnagrunni stærri rannsóknar þar sem RAS-DS og DASS-21 hafði verið svarað yfir skilgreint meðferðartímabil, ásamt bakgrunnsupplýsingum. Þátttakendur voru í þjónustu hjá annaðhvort geðsviði Landspítala eða Sjúkrahúsinu á Akureyri. Þátttakendur uppfylltu greiningarskilmerki langvinns geðsjúkdóms samkvæmt Alþjóðlega greiningarkerfinu ICD-10 (e. International Classification of Diseases) [F06.02 - F99] í tvö ár eða lengur. Gagnaöflun fór fram á árunum 2019 - 2021. Niðurstöður: Niðurstöður rannsóknarinnar sýndu ekki marktækan mun á heildarsvörun sjálfsmatslistanna, ekki var hægt að segja til um betrun eða versnun á einkennum og bata út frá niðurstöðum sjálfsmatslistanna þegar þátttakendur voru skoðaðir sem einn hópur. Þegar þátttakendum var skipt upp í hópa eftir alvarleika einkenna kvíða annars vegar og þunglyndis hinsvegar kom fram greinilegur munur á niðurstöðum listanna bæði með tilliti til einkenna og með tilliti til upplifunar á bata og virtust einkenni minnka og upplifun á bata aukast. Ályktanir: Áætla má að sjálfsmatslistarnir RAS-DS og DASS-21 geti gefið áreiðanlegar vísbendingar um árangur í meðferð og persónulega upplifun einstaklinga á bata sem ...