Framleiddur sannleikur. Greining á safnastarfi á Íslandi eftir áróðursmódeli Herman og Chomsky - Ólöf Vignisdóttir 1989- (2015)
Ritgerðin gildir til 30 eininga (ECTS) og er lokaverkefni til MA gráðu í safnafræði frá Háskóla Íslands. Leiðbeinandi er Sigurjón B. Hafsteinsson prófessor við Félagsvísindasvið Háskóla Íslands. Í þessari ritgerð er leitast við að greina safnastarf á Íslandi eftir áróðursmódeli Herman og Chomsky fyrir fjölmiðla. Litið er svo á að söfn séu fjölmiðill og þess vegna sé hægt að heimfæra þetta módel á safnastarf. Áróðursmódel þeirra Herman og Chomsky er skoðað og jafnframt gagnrýni sem það hefur fengið frá öðrum fræðimönnum. Kenningar um það vald sem söfn taka sér yfir sögunni og „sannleikanum“ eru skoðaðar. Að lokum eru áróðursmódelin fimm síur yfirfærðar á safnastarf á Íslandi í samhengi við þær kenningar um þetta vald sem söfn taka sér í safnafræði. Þegar sjálfstæði safna er skoðað er það ekki jafnt í orði og á borði. Þegar safnastarf er greint með áróðursmódelinu kemur glögglega fram að valdamiklir hagsmunaaðilar stjórna að miklu leyti starfi safna á Íslandi, hverju er safnað, rannsakað og miðlað. Þessir hagsmunaaðilar eru aðallega stjórnvöld, stjórnmálamenn og ferðaþjónustan sem hafa mikilla hagsmuna að gæta hverju sé miðlað á söfnum. Með því að skoða umræðuna í fjölmiðlum, skýrslur um fjárhag safna og opinberar fjárveitingar opinberast hverjir raunverulega stjórna söfnunum og vega þannig að sjálfstæði þeirra. Áróðursmódelið er orðið rótgróið í safnastarfi á Íslandi og safnstjórar og starfslið safna gerir sér ekki grein fyrir því í daglegu starfi, módelið viðheldur þessu valdi með því að ráða fólk sem hefur „réttu“ skoðanirnar sem hugnast hagsmunaaðilum safnanna. This paper qualifies as 30 ECTS units and is a dissertation for a MA degree in Museum Studies at the University of Iceland. Supervisor is Sigurjon B. Hafsteinsson professor at the department of Social Science at the University of Iceland. In this paper, the work done in museums around Iceland is analysed by using Herman and Chomsky’s propaganda model for the media. Museums are considered a media and therefore it should be possible to transfer this ...