Makaval og heimabyggð. Uppruni hjóna samkvæmt manntali 1845 - Óskar Guðlaugsson 1980- (2013)
Manntal á Íslandi frá 1845 er eitt af elstu manntölum landsins sem skrá fæðingarstað íbúanna, en það hafði einnig verið gert í manntalinu 1816. Í þessari rannsókn voru félagsleg tengsl innan íslenska bændasamfélagsins rannsökuð með því að nýta upplýsingar manntalsins 1845 um fæðingarstaði hjóna. Í rannsókninni voru nærri öll skráð hjón manntalsins, tæplega fmmtán þúsund einstaklingar, skráð í gagnagrunn ásamt fæðingarsókn. Niðurstöður eru birtar í formi tölfræði og korta. Helsta niðurstaða rannsóknarinnar er að þó svo að stór hluti landsmanna hafi fundið sér maka í sinni heimasýslu eða jafnvel úr sömu sókn, þá hafi engu að síður verið algengt að hjón væru af mjög ólíkum uppruna. Þessu hafi verið misjafnlega farið eftir landshlutum en fólk frá suðvesturhorni landsins hafi öðrum fremur átt maka úr öðrum landshlutum. The 1845 census of Iceland is one of the oldest Icelandic censuses to register the place of birth of the country's inhabitants, but only the 1816 census had done so previously. In this study the social network of Iceland's traditional rural society was investigated by using the 1845 census' birthplace data of married couples. The study built a database including nearly all registered couples of the census, almost fifteen thousand individuals, along with their places of birth. The findings are reported in the form of statistics and maps. The main conclusion of the study is that although a large portion of the country's population chose a mate from within their home county or even the same parish, it was still common for couples to be of more varied ancestry. Not all parts of the country were equal in this regard and people from the southwestern corner of Iceland were particularly likely to have a mate from a distant region.