Depurð meðal skólabarna á Íslandi
Sú skoðun að kynslóðin sem nú vex úr grasi sé útsettari fyrir depurð en þær sem á undan hafa komið er útbreidd bæði á meðal almennings og fagaðila. Markmið þessarar rannsóknar var að skoða hvernig algengi daglegrar depurðar íslenskra unglinga breyttist á árunum 2006–2018 og hvaða þættir tengdust dag...
Published in: | Netla |
---|---|
Main Author: | |
Other Authors: | , , , |
Format: | Article in Journal/Newspaper |
Language: | Icelandic |
Published: |
The Educational Research Institute
2020
|
Subjects: | |
Online Access: | https://hdl.handle.net/20.500.11815/2597 https://doi.org/10.24270/serritnetla.2019.30 |
id |
ftopinvisindi:oai:opinvisindi.is:20.500.11815/2597 |
---|---|
record_format |
openpolar |
spelling |
ftopinvisindi:oai:opinvisindi.is:20.500.11815/2597 2023-05-15T16:52:07+02:00 Depurð meðal skólabarna á Íslandi Sadness amongst school-children in Iceland Arnarsson, Arsaell School of education (UI) Menntavísindasvið (HÍ) Háskóli Íslands University of Iceland 2020-02-10 1-20 https://hdl.handle.net/20.500.11815/2597 https://doi.org/10.24270/serritnetla.2019.30 is ice The Educational Research Institute Netla;Sérrit 2019 - Alþjóðlegar menntakannanir Ársæll Arnarsson (2019). Depurð meðal skólabarna á Íslandi Netla – Veftímarit um uppeldi og menntun. Menntavísindasvið Háskóla Íslands. Doi: https://doi.org/10.24270/serritnetla.2019.30 1670-0244 https://hdl.handle.net/20.500.11815/2597 Netla doi:10.24270/serritnetla.2019.30 info:eu-repo/semantics/openAccess Unglingar Þunglyndi Skólinn Foreldrar Vinir info:eu-repo/semantics/article 2020 ftopinvisindi https://doi.org/20.500.11815/2597 https://doi.org/10.24270/serritnetla.2019.30 2022-11-18T06:52:11Z Sú skoðun að kynslóðin sem nú vex úr grasi sé útsettari fyrir depurð en þær sem á undan hafa komið er útbreidd bæði á meðal almennings og fagaðila. Markmið þessarar rannsóknar var að skoða hvernig algengi daglegrar depurðar íslenskra unglinga breyttist á árunum 2006–2018 og hvaða þættir tengdust daglegri depurð í fyrirlögn árið 2018. Notuð voru gögn úr rannsókninni Heilsa og lífskjör skólabarna (e. Health Behaviour in School-Aged Children - HBSC). Frá árinu 2006 hefur þessi rannsókn verið lögð fyrir í 6., 8. og 10. bekk á Íslandi og í síðustu fyrirlögn veturinn 2017–2018 fengust svör frá 7.159 nemendum. Niðurstöðurnar sýndu að tíðni daglegrar depurðar hafði aukist um þriðjung á tímabilinu, eða úr 5,8% árið 2006 í 7,6% árið 2018. Mjög slæm fjárhagsstaða fjölskyldu og svefnörðugleikar á hverri nóttu 25-földuðu líkurnar á því að unglingar fyndu fyrir depurð á hverjum degi. Að finnast maður vera alltof feitur 13-faldaði líkurnar, tíð áfengisneysla tífaldaði þær og einelti oft í viku nífaldaði þær. Þeir unglingar sem skilgreindu kyn sitt sem „annað“ en strákur eða stelpa, voru átta sinnum líklegri en jafnaldrar þeirra til að finna fyrir depurð daglega. Sama átti við um þá sem reyktu sígarettur eða kannabis reglulega. Fimmföldun á áhættu sást meðal þeirra sem notuðu rafrettur reglulega, áttu slök tengsl við foreldra eða við skóla. Slök vinatengsl þrefölduðu líkurnar. Aðrir þættir sem um það bil tvöfölduðu líkurnar voru annað fæðingarland unglings en Ísland og fæðingarland foreldra hans. Stelpur voru líka tvöfalt líklegri en strákar til að finna fyrir depurð nær daglega. Enn aðrir þættir höfðu veikari fylgni. Þannig voru 10. bekkingar helmingi líklegri en 6. bekkingar til að finna fyrir depurð daglega og óeðlileg skjánotkun jók líkurnar um 60%. Af niðurstöðunum má ráða að tíðni daglegrar depurðar meðal íslenskra unglinga hefur sannarlega aukist. Ýmsir þættir hafa fylgni við depurð unglinga en líklegast er að aukning í svefnörðugleikum skýri mest af þeirri aukningu sem sést. Although it is perfectly normal to ... Article in Journal/Newspaper Iceland Opin vísindi (Iceland) Maður ENVELOPE(-6.899,-6.899,62.274,62.274) Stelpa ENVELOPE(-20.168,-20.168,63.886,63.886) Netla |
institution |
Open Polar |
collection |
Opin vísindi (Iceland) |
op_collection_id |
ftopinvisindi |
language |
Icelandic |
topic |
Unglingar Þunglyndi Skólinn Foreldrar Vinir |
spellingShingle |
Unglingar Þunglyndi Skólinn Foreldrar Vinir Arnarsson, Arsaell Depurð meðal skólabarna á Íslandi |
topic_facet |
Unglingar Þunglyndi Skólinn Foreldrar Vinir |
description |
Sú skoðun að kynslóðin sem nú vex úr grasi sé útsettari fyrir depurð en þær sem á undan hafa komið er útbreidd bæði á meðal almennings og fagaðila. Markmið þessarar rannsóknar var að skoða hvernig algengi daglegrar depurðar íslenskra unglinga breyttist á árunum 2006–2018 og hvaða þættir tengdust daglegri depurð í fyrirlögn árið 2018. Notuð voru gögn úr rannsókninni Heilsa og lífskjör skólabarna (e. Health Behaviour in School-Aged Children - HBSC). Frá árinu 2006 hefur þessi rannsókn verið lögð fyrir í 6., 8. og 10. bekk á Íslandi og í síðustu fyrirlögn veturinn 2017–2018 fengust svör frá 7.159 nemendum. Niðurstöðurnar sýndu að tíðni daglegrar depurðar hafði aukist um þriðjung á tímabilinu, eða úr 5,8% árið 2006 í 7,6% árið 2018. Mjög slæm fjárhagsstaða fjölskyldu og svefnörðugleikar á hverri nóttu 25-földuðu líkurnar á því að unglingar fyndu fyrir depurð á hverjum degi. Að finnast maður vera alltof feitur 13-faldaði líkurnar, tíð áfengisneysla tífaldaði þær og einelti oft í viku nífaldaði þær. Þeir unglingar sem skilgreindu kyn sitt sem „annað“ en strákur eða stelpa, voru átta sinnum líklegri en jafnaldrar þeirra til að finna fyrir depurð daglega. Sama átti við um þá sem reyktu sígarettur eða kannabis reglulega. Fimmföldun á áhættu sást meðal þeirra sem notuðu rafrettur reglulega, áttu slök tengsl við foreldra eða við skóla. Slök vinatengsl þrefölduðu líkurnar. Aðrir þættir sem um það bil tvöfölduðu líkurnar voru annað fæðingarland unglings en Ísland og fæðingarland foreldra hans. Stelpur voru líka tvöfalt líklegri en strákar til að finna fyrir depurð nær daglega. Enn aðrir þættir höfðu veikari fylgni. Þannig voru 10. bekkingar helmingi líklegri en 6. bekkingar til að finna fyrir depurð daglega og óeðlileg skjánotkun jók líkurnar um 60%. Af niðurstöðunum má ráða að tíðni daglegrar depurðar meðal íslenskra unglinga hefur sannarlega aukist. Ýmsir þættir hafa fylgni við depurð unglinga en líklegast er að aukning í svefnörðugleikum skýri mest af þeirri aukningu sem sést. Although it is perfectly normal to ... |
author2 |
School of education (UI) Menntavísindasvið (HÍ) Háskóli Íslands University of Iceland |
format |
Article in Journal/Newspaper |
author |
Arnarsson, Arsaell |
author_facet |
Arnarsson, Arsaell |
author_sort |
Arnarsson, Arsaell |
title |
Depurð meðal skólabarna á Íslandi |
title_short |
Depurð meðal skólabarna á Íslandi |
title_full |
Depurð meðal skólabarna á Íslandi |
title_fullStr |
Depurð meðal skólabarna á Íslandi |
title_full_unstemmed |
Depurð meðal skólabarna á Íslandi |
title_sort |
depurð meðal skólabarna á íslandi |
publisher |
The Educational Research Institute |
publishDate |
2020 |
url |
https://hdl.handle.net/20.500.11815/2597 https://doi.org/10.24270/serritnetla.2019.30 |
long_lat |
ENVELOPE(-6.899,-6.899,62.274,62.274) ENVELOPE(-20.168,-20.168,63.886,63.886) |
geographic |
Maður Stelpa |
geographic_facet |
Maður Stelpa |
genre |
Iceland |
genre_facet |
Iceland |
op_relation |
Netla;Sérrit 2019 - Alþjóðlegar menntakannanir Ársæll Arnarsson (2019). Depurð meðal skólabarna á Íslandi Netla – Veftímarit um uppeldi og menntun. Menntavísindasvið Háskóla Íslands. Doi: https://doi.org/10.24270/serritnetla.2019.30 1670-0244 https://hdl.handle.net/20.500.11815/2597 Netla doi:10.24270/serritnetla.2019.30 |
op_rights |
info:eu-repo/semantics/openAccess |
op_doi |
https://doi.org/20.500.11815/2597 https://doi.org/10.24270/serritnetla.2019.30 |
container_title |
Netla |
_version_ |
1766042264504631296 |