Samanburður á heilsufari, færni, einkennum og meðferðarmarkmiðum íbúa á íslenskum hjúkrunarheimilum eftir áætluðum lífslíkum
To access publisher's full text version of this article, please click on the hyperlink in Additional Links field or click on the hyperlink at the top of the page marked Files Tilgangur: Á síðustu árum hefur dvalartími íbúa á íslenskum hjúkrunarheimilum styst og því hafa margir þeirra þörf fyrir...
Main Authors: | , , |
---|---|
Other Authors: | |
Format: | Article in Journal/Newspaper |
Language: | Icelandic |
Published: |
Félag íslenskra hjúkrunarfræðinga
2017
|
Subjects: | |
Online Access: | http://hdl.handle.net/2336/620394 |
id |
ftlandspitaliuni:oai:www.hirsla.lsh.is:2336/620394 |
---|---|
record_format |
openpolar |
spelling |
ftlandspitaliuni:oai:www.hirsla.lsh.is:2336/620394 2023-05-15T16:52:47+02:00 Samanburður á heilsufari, færni, einkennum og meðferðarmarkmiðum íbúa á íslenskum hjúkrunarheimilum eftir áætluðum lífslíkum Comparison of Health Status, Function, Symptoms, and Advance Directives of Nursing Home Residents in Iceland According to Estimated Life Expectancy Jóhanna Ósk Eiríksdóttir Helga Bragadóttir Ingibjörg Hjaltadóttir 1) Skurðlækningasviði og lyflækningasviði Landspítala 2) Hjúkrunarfræðideild 3) Hjúkrunarfræðideild Háskóla Íslands og flæðissviði Landspítala 2017 http://hdl.handle.net/2336/620394 is ice Félag íslenskra hjúkrunarfræðinga https://www.hjukrun.is/library/Skrar/Timarit/Timarit-2017/3-tbl-2017/SamanburdurAHeilsufari.pdf Tímarit hjúkrunarfræðinga 2017, 93(3):79-85 2298-7053 http://hdl.handle.net/2336/620394 Tímarit hjúkrunarfræðinga Open Access - Opinn aðgangur Hjúkrunarheimili Heilsufar Verkir Lífslíkur ONC12 OLD12 Nursing Homes Health Status Pain Life Expectancy Article 2017 ftlandspitaliuni 2022-05-29T08:22:18Z To access publisher's full text version of this article, please click on the hyperlink in Additional Links field or click on the hyperlink at the top of the page marked Files Tilgangur: Á síðustu árum hefur dvalartími íbúa á íslenskum hjúkrunarheimilum styst og því hafa margir þeirra þörf fyrir líknarmeðferð og umönnun við lífslok fljótlega eftir flutning þangað. Mikilvægt er að þekkja breytingar á heilsufari og einkennum sem verða þegar nær dregur lífslokum svo að íbúarnir fái viðeigandi umönnun og líði sem best. Tilgangur rannsóknarinnar var að varpa ljósi á heilsufar, færni, einkenni og meðferðarmarkmið íbúa á hjúkrunarheimilum, sem hafa hálfs árs lífslíkur eða minni, og bera saman við aðra íbúa. Aðferð: Rannsóknin var lýsandi þversniðs- og samanburðarrannsókn byggð á fyrirliggjandi RAI-gögnum (e. Resident Assessment Instrument) frá íbúum allra hjúkrunarheimila á Íslandi. Kvarðar og breytur, sem lýsa heilsufari, færni, einkennum og meðferðarmarkmiðum, byggðust á síðasta mati ársins 2012 (N=2337). Lífslíkur íbúa voru áætlaðar í sama mati og flokkaðar í annars vegar hálft ár eða minna og hins vegar meira en hálft ár. Niðurstöður: Meðalaldur var 84,7 ár (sf=8,2; spönn=20–106 ár) og hlutfall kvenna var 65,6%. Heilsufaríbúa með minni lífslíkur var verra en annarra íbúa. Vitræn geta mæld á vitrænum kvarða (0–6) var að meðaltali 5,0 (sf=1,3) meðal íbúa með minni lífslíkur en hálft ár, en annarra 3,3 (sf=1,8), p<0,001. Færni þeirra var einnig verri, meðaltal á löngum ADL-kvarða (0-28) var 26,3 (sf=3,0) samanborið við 16,5 (sf=8,3), og byltur voru einnig algengari (27,9%) en meðal annarra íbúa (12,8%), p<0,001. Íbúar með minni lífslíkur voru með meiri verki og önnur erfið einkenni heldur en aðrir íbúar. Hlutfallslega helmingi fleiri voru með verki daglega (61,3%) og þeir voru einnig oftar með slæma eða óbærilega verki (42,7%) en aðrir (14,8%), p<0,001. Ályktanir: Niðurstöðurnar staðfesta mikla umönnunarþörf og erfið einkenni þeirra sem dvelja á hjúkrunarheimilum, einkum þeirra sem eru með skemmri lífslíkur. ... Article in Journal/Newspaper Iceland Hirsla - Landspítali University Hospital research archive Kvenna ENVELOPE(18.430,18.430,69.216,69.216) Mati ENVELOPE(138.769,138.769,59.335,59.335) Mikla ENVELOPE(-6.300,-6.300,62.350,62.350) Varpa ENVELOPE(11.284,11.284,64.505,64.505) |
institution |
Open Polar |
collection |
Hirsla - Landspítali University Hospital research archive |
op_collection_id |
ftlandspitaliuni |
language |
Icelandic |
topic |
Hjúkrunarheimili Heilsufar Verkir Lífslíkur ONC12 OLD12 Nursing Homes Health Status Pain Life Expectancy |
spellingShingle |
Hjúkrunarheimili Heilsufar Verkir Lífslíkur ONC12 OLD12 Nursing Homes Health Status Pain Life Expectancy Jóhanna Ósk Eiríksdóttir Helga Bragadóttir Ingibjörg Hjaltadóttir Samanburður á heilsufari, færni, einkennum og meðferðarmarkmiðum íbúa á íslenskum hjúkrunarheimilum eftir áætluðum lífslíkum |
topic_facet |
Hjúkrunarheimili Heilsufar Verkir Lífslíkur ONC12 OLD12 Nursing Homes Health Status Pain Life Expectancy |
description |
To access publisher's full text version of this article, please click on the hyperlink in Additional Links field or click on the hyperlink at the top of the page marked Files Tilgangur: Á síðustu árum hefur dvalartími íbúa á íslenskum hjúkrunarheimilum styst og því hafa margir þeirra þörf fyrir líknarmeðferð og umönnun við lífslok fljótlega eftir flutning þangað. Mikilvægt er að þekkja breytingar á heilsufari og einkennum sem verða þegar nær dregur lífslokum svo að íbúarnir fái viðeigandi umönnun og líði sem best. Tilgangur rannsóknarinnar var að varpa ljósi á heilsufar, færni, einkenni og meðferðarmarkmið íbúa á hjúkrunarheimilum, sem hafa hálfs árs lífslíkur eða minni, og bera saman við aðra íbúa. Aðferð: Rannsóknin var lýsandi þversniðs- og samanburðarrannsókn byggð á fyrirliggjandi RAI-gögnum (e. Resident Assessment Instrument) frá íbúum allra hjúkrunarheimila á Íslandi. Kvarðar og breytur, sem lýsa heilsufari, færni, einkennum og meðferðarmarkmiðum, byggðust á síðasta mati ársins 2012 (N=2337). Lífslíkur íbúa voru áætlaðar í sama mati og flokkaðar í annars vegar hálft ár eða minna og hins vegar meira en hálft ár. Niðurstöður: Meðalaldur var 84,7 ár (sf=8,2; spönn=20–106 ár) og hlutfall kvenna var 65,6%. Heilsufaríbúa með minni lífslíkur var verra en annarra íbúa. Vitræn geta mæld á vitrænum kvarða (0–6) var að meðaltali 5,0 (sf=1,3) meðal íbúa með minni lífslíkur en hálft ár, en annarra 3,3 (sf=1,8), p<0,001. Færni þeirra var einnig verri, meðaltal á löngum ADL-kvarða (0-28) var 26,3 (sf=3,0) samanborið við 16,5 (sf=8,3), og byltur voru einnig algengari (27,9%) en meðal annarra íbúa (12,8%), p<0,001. Íbúar með minni lífslíkur voru með meiri verki og önnur erfið einkenni heldur en aðrir íbúar. Hlutfallslega helmingi fleiri voru með verki daglega (61,3%) og þeir voru einnig oftar með slæma eða óbærilega verki (42,7%) en aðrir (14,8%), p<0,001. Ályktanir: Niðurstöðurnar staðfesta mikla umönnunarþörf og erfið einkenni þeirra sem dvelja á hjúkrunarheimilum, einkum þeirra sem eru með skemmri lífslíkur. ... |
author2 |
1) Skurðlækningasviði og lyflækningasviði Landspítala 2) Hjúkrunarfræðideild 3) Hjúkrunarfræðideild Háskóla Íslands og flæðissviði Landspítala |
format |
Article in Journal/Newspaper |
author |
Jóhanna Ósk Eiríksdóttir Helga Bragadóttir Ingibjörg Hjaltadóttir |
author_facet |
Jóhanna Ósk Eiríksdóttir Helga Bragadóttir Ingibjörg Hjaltadóttir |
author_sort |
Jóhanna Ósk Eiríksdóttir |
title |
Samanburður á heilsufari, færni, einkennum og meðferðarmarkmiðum íbúa á íslenskum hjúkrunarheimilum eftir áætluðum lífslíkum |
title_short |
Samanburður á heilsufari, færni, einkennum og meðferðarmarkmiðum íbúa á íslenskum hjúkrunarheimilum eftir áætluðum lífslíkum |
title_full |
Samanburður á heilsufari, færni, einkennum og meðferðarmarkmiðum íbúa á íslenskum hjúkrunarheimilum eftir áætluðum lífslíkum |
title_fullStr |
Samanburður á heilsufari, færni, einkennum og meðferðarmarkmiðum íbúa á íslenskum hjúkrunarheimilum eftir áætluðum lífslíkum |
title_full_unstemmed |
Samanburður á heilsufari, færni, einkennum og meðferðarmarkmiðum íbúa á íslenskum hjúkrunarheimilum eftir áætluðum lífslíkum |
title_sort |
samanburður á heilsufari, færni, einkennum og meðferðarmarkmiðum íbúa á íslenskum hjúkrunarheimilum eftir áætluðum lífslíkum |
publisher |
Félag íslenskra hjúkrunarfræðinga |
publishDate |
2017 |
url |
http://hdl.handle.net/2336/620394 |
long_lat |
ENVELOPE(18.430,18.430,69.216,69.216) ENVELOPE(138.769,138.769,59.335,59.335) ENVELOPE(-6.300,-6.300,62.350,62.350) ENVELOPE(11.284,11.284,64.505,64.505) |
geographic |
Kvenna Mati Mikla Varpa |
geographic_facet |
Kvenna Mati Mikla Varpa |
genre |
Iceland |
genre_facet |
Iceland |
op_relation |
https://www.hjukrun.is/library/Skrar/Timarit/Timarit-2017/3-tbl-2017/SamanburdurAHeilsufari.pdf Tímarit hjúkrunarfræðinga 2017, 93(3):79-85 2298-7053 http://hdl.handle.net/2336/620394 Tímarit hjúkrunarfræðinga |
op_rights |
Open Access - Opinn aðgangur |
_version_ |
1766043196821864448 |