Czym jest dla dzisiejszych Wilamowian język wilamowski? Różne funkcje, różne postawy językowe
Wilamowice są miastem wyjątkowym głównie ze względu na język wilamowski, który przywieziony został przez trzynastowiecznych osadników i mimo trudnej historii Wilamowian przetrwał do dzisiaj. Z powodu powojennych zakazów, wysiedleń i wywózek do obozów pracy, zakłócony został wśród mieszkańców przekaz...
Main Author: | |
---|---|
Format: | Article in Journal/Newspaper |
Language: | English Polish |
Published: |
Polskie Towarzystwo Ludoznawcze
2016
|
Subjects: | |
Online Access: | https://doaj.org/article/942721df6de5472ab56fc64d9af86705 |
id |
ftdoajarticles:oai:doaj.org/article:942721df6de5472ab56fc64d9af86705 |
---|---|
record_format |
openpolar |
spelling |
ftdoajarticles:oai:doaj.org/article:942721df6de5472ab56fc64d9af86705 2023-05-15T18:12:31+02:00 Czym jest dla dzisiejszych Wilamowian język wilamowski? Różne funkcje, różne postawy językowe Tymoteusz Król 2016-12-01T00:00:00Z https://doaj.org/article/942721df6de5472ab56fc64d9af86705 EN PL eng pol Polskie Towarzystwo Ludoznawcze http://apcz.umk.pl/czasopisma//index.php/LSE/article/view/12147 https://doaj.org/toc/0076-0382 https://doaj.org/toc/2450-5544 0076-0382 2450-5544 https://doaj.org/article/942721df6de5472ab56fc64d9af86705 Łódzkie Studia Etnograficzne, Vol 55, Iss 0, Pp 241-264 (2016) Wilamowice Wymysorys wilamowski rewitalizacja językowa mniejszości etniczne języki mniejszościowe Anthropology GN1-890 Ethnology. Social and cultural anthropology GN301-674 article 2016 ftdoajarticles 2022-12-31T09:06:28Z Wilamowice są miastem wyjątkowym głównie ze względu na język wilamowski, który przywieziony został przez trzynastowiecznych osadników i mimo trudnej historii Wilamowian przetrwał do dzisiaj. Z powodu powojennych zakazów, wysiedleń i wywózek do obozów pracy, zakłócony został wśród mieszkańców przekaz międzypokoleniowy. Dzieci mówiące jedynie po wilamowsku były tego języka przymusowo oduczane, co doprowadziło wśród wielu z nich do traumy na całe życie – ojczysty język wilamowski został zapomniany, a było już za późno, by akwizycja języka polskiego nastąpiła w sposób naturalny. Wiele osób uważa dziś, że nie zna wilamowskiego, jednak rozmawiając po polsku o stroju, tradycjach czy wartościach kojarzonych mocno z tożsamością wilamowską, używa zapożyczeń z tego języka, uważając, że oddają one lepiej sens ich wypowiedzi. Mimo prognoz, że język wilamowski zaniknie całkowicie jeszcze w XX wieku, u progu drugiej dekady XXI wieku rozpoczęto jego program rewitalizacyjny, w który zaangażowały się Uniwersytet Warszawski i Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz naukowcy zagraniczni. Wymysiöeryś wprowadzany jest do szkoły, organizowane są spotkania dla osób należących do kilku generacji. W rewitalizację włączyli się sami Wilamowianie. Wzrosła znajomość oraz częstotliwość używania języka wśród młodzieży, zaczął on spełniać funkcję komunikacyjną, ale także coraz częściej tożsamościową oraz funkcję kodu zrozumiałego tylko dla wąskiego grona osób. Article in Journal/Newspaper sami sami Directory of Open Access Journals: DOAJ Articles |
institution |
Open Polar |
collection |
Directory of Open Access Journals: DOAJ Articles |
op_collection_id |
ftdoajarticles |
language |
English Polish |
topic |
Wilamowice Wymysorys wilamowski rewitalizacja językowa mniejszości etniczne języki mniejszościowe Anthropology GN1-890 Ethnology. Social and cultural anthropology GN301-674 |
spellingShingle |
Wilamowice Wymysorys wilamowski rewitalizacja językowa mniejszości etniczne języki mniejszościowe Anthropology GN1-890 Ethnology. Social and cultural anthropology GN301-674 Tymoteusz Król Czym jest dla dzisiejszych Wilamowian język wilamowski? Różne funkcje, różne postawy językowe |
topic_facet |
Wilamowice Wymysorys wilamowski rewitalizacja językowa mniejszości etniczne języki mniejszościowe Anthropology GN1-890 Ethnology. Social and cultural anthropology GN301-674 |
description |
Wilamowice są miastem wyjątkowym głównie ze względu na język wilamowski, który przywieziony został przez trzynastowiecznych osadników i mimo trudnej historii Wilamowian przetrwał do dzisiaj. Z powodu powojennych zakazów, wysiedleń i wywózek do obozów pracy, zakłócony został wśród mieszkańców przekaz międzypokoleniowy. Dzieci mówiące jedynie po wilamowsku były tego języka przymusowo oduczane, co doprowadziło wśród wielu z nich do traumy na całe życie – ojczysty język wilamowski został zapomniany, a było już za późno, by akwizycja języka polskiego nastąpiła w sposób naturalny. Wiele osób uważa dziś, że nie zna wilamowskiego, jednak rozmawiając po polsku o stroju, tradycjach czy wartościach kojarzonych mocno z tożsamością wilamowską, używa zapożyczeń z tego języka, uważając, że oddają one lepiej sens ich wypowiedzi. Mimo prognoz, że język wilamowski zaniknie całkowicie jeszcze w XX wieku, u progu drugiej dekady XXI wieku rozpoczęto jego program rewitalizacyjny, w który zaangażowały się Uniwersytet Warszawski i Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz naukowcy zagraniczni. Wymysiöeryś wprowadzany jest do szkoły, organizowane są spotkania dla osób należących do kilku generacji. W rewitalizację włączyli się sami Wilamowianie. Wzrosła znajomość oraz częstotliwość używania języka wśród młodzieży, zaczął on spełniać funkcję komunikacyjną, ale także coraz częściej tożsamościową oraz funkcję kodu zrozumiałego tylko dla wąskiego grona osób. |
format |
Article in Journal/Newspaper |
author |
Tymoteusz Król |
author_facet |
Tymoteusz Król |
author_sort |
Tymoteusz Król |
title |
Czym jest dla dzisiejszych Wilamowian język wilamowski? Różne funkcje, różne postawy językowe |
title_short |
Czym jest dla dzisiejszych Wilamowian język wilamowski? Różne funkcje, różne postawy językowe |
title_full |
Czym jest dla dzisiejszych Wilamowian język wilamowski? Różne funkcje, różne postawy językowe |
title_fullStr |
Czym jest dla dzisiejszych Wilamowian język wilamowski? Różne funkcje, różne postawy językowe |
title_full_unstemmed |
Czym jest dla dzisiejszych Wilamowian język wilamowski? Różne funkcje, różne postawy językowe |
title_sort |
czym jest dla dzisiejszych wilamowian język wilamowski? różne funkcje, różne postawy językowe |
publisher |
Polskie Towarzystwo Ludoznawcze |
publishDate |
2016 |
url |
https://doaj.org/article/942721df6de5472ab56fc64d9af86705 |
genre |
sami sami |
genre_facet |
sami sami |
op_source |
Łódzkie Studia Etnograficzne, Vol 55, Iss 0, Pp 241-264 (2016) |
op_relation |
http://apcz.umk.pl/czasopisma//index.php/LSE/article/view/12147 https://doaj.org/toc/0076-0382 https://doaj.org/toc/2450-5544 0076-0382 2450-5544 https://doaj.org/article/942721df6de5472ab56fc64d9af86705 |
_version_ |
1766185039427534848 |